W sezonie grzewczym może spotkać cię kontrola pieca. Kto może ją przeprowadzić, jak ona przebiega i jakie kary grożą za złamanie prawa?

Przemysław Zańko
Przemysław Zańko
Kontrolę pieca mają prawo przeprowadzać w sezonie grzewczym urzędnicy oraz straż miejska.
Kontrolę pieca mają prawo przeprowadzać w sezonie grzewczym urzędnicy oraz straż miejska. Pawel Relikowski / Polska Press
W sezonie grzewczym nasila się problem smogu. Żeby z nim walczyć, gminy mogą przeprowadzić kontrolę pieca w domach i mieszkaniach. Wyjaśniamy, jak wygląda taka kontrola antysmogowa, jakie uprawnienia mają kontrolerzy oraz jakie są kary za łamanie przepisów dotyczących ogrzewania i ochrony środowiska.

Spis treści

Czemu służy kontrola pieca w sezonie grzewczym i kogo może spotkać?

Kontrola pieca ma na celu sprawdzenie, czy w danym domu lub mieszkaniu nie są naruszane przepisy dotyczące ochrony środowiska, np. poprzez palenie śmieciami. To element działań służących walce ze smogiem, który powstaje m.in. wskutek emisji zanieczyszczeń z domowych kominów. Kontrole pieców mają na celu ochronę nie tylko przyrody, ale i ludzkiego zdrowia, któremu smog poważnie zagraża.

Kontrola pieca może spotkać w zasadzie każdego – kontrolerzy mają bowiem prawo wstępu na prywatne posesje. Mogą oni odwiedzać zarówno budynki mieszkalne, jak i np. zakłady przemysłowe, punkty usługowe i inne obiekty. Kontrola może być rutynowa lub nastąpić w związku z otrzymanym zgłoszeniem. Ta sama posesja może zostać skontrolowana wielokrotnie, jeśli zgłoszenia się powtarzają. Warto dodać, że w kwestii kontroli pieca podstawę prawną stanowi art. 379 i kolejne Ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska.

Kto przeprowadza kontrole antysmogowe? Jakie są uprawnienia kontrolerów?

Organy odpowiedzialne za nadzór nad realizacją polityki antysmogowej to marszałek województwa, starosta oraz wójt, burmistrz lub prezydent miasta. Osoby te mogą upoważnić swoich podwładnych do przeprowadzania kontroli pieców. Do kontroli upoważnieni są strażnicy miejscy (gminni) oraz urzędnicy gminy, miasta, powiatu i urzędu marszałkowskiego. Co ważne, prawo do kontroli mają tylko konkretni urzędnicy, których do tego upoważniono, a nie automatycznie wszyscy.

Jeśli chodzi o uprawnienia kontrolerów, to są one następujące:

  • prawo wstępu przez całą dobę (wraz z rzeczoznawcami i niezbędnym sprzętem) na teren posesji lub obiektu, gdzie prowadzona jest działalność gospodarcza,
  • prawo wstępu w godzinach 6–22 (jw.) na teren innych posesji lub obiektów, w tym prywatnych nieruchomości,
  • prawo do przeprowadzenia niezbędnych czynności kontrolnych i badań,
  • prawo do żądania informacji ustnie lub na piśmie,
  • prawo do wzywania i przesłuchiwania osób w zakresie niezbędnym do ustalenia stanu faktycznego,
  • prawo do żądania okazania dokumentów i udostępnienia wszelkich danych związanych z przeprowadzaną kontrolą.

Uprawnienia te określa art. 379 ustawy o ochronie środowiska.

Czy urzędnik ma prawo wejść do domu? Co grozi za odmowę kontroli?

Urzędnika lub strażnika miejskiego upoważnionego do przeprowadzania kontroli trzeba wpuścić na posesję i do domu, jeśli tego zażąda. Mówi o tym wprost art. 379 ust. 6. ustawy o ochronie środowiska:

Kierownik kontrolowanego podmiotu oraz kontrolowana osoba fizyczna obowiązani są umożliwić przeprowadzanie kontroli, a w szczególności dokonanie czynności, o których mowa w ust. 3 [czynności związane z kontrolą pieca – przyp. red.].

Niewpuszczenie do kontroli pieca stanowi złamanie prawa. W takiej sytuacji kontrolerzy mogą wezwać policję i wejść na posesję w jej asyście. Za utrudnianie lub udaremnienie kontroli art. 225 § 1 kodeksu karnego przewiduje karę pozbawienia wolności do lat 3.

Sięgnij po energię ze słońca

kup najtaniej

Azo Digital

Azo Digital Zestaw Solarny Off-Grid Esb-3Kw-24 Mppt 6Xpv 8ESB220203

10 999,00 zł7 390,00 zł-33%

kup najtaniej

Azo Digital

Azo Digital Eco Solar Boost Pro 6xPV Kingdom Solar 410w

8 798,00 zł7 499,00 zł-15%

kup najtaniej

Azo Digital

Azo Digital Zestaw Solarny Off-Grid Esb-6Kw-24 Mppt 8Xpv 8ESB220204

13 672,76 zł11 799,00 zł-14%

kup najtaniej

Azo Digital

Azo Digital Eco Solar Boost Pro 1650W MPPT 4xPV

6 011,00 zł5 530,00 zł-8%

kup najtaniej

Azo Digital

Azo Digital Zestaw Solarny Off-Grid Esb-10Kw-48 Mppt 10Xpv 8ESB220205

16 999,00 zł16 880,00 zł

kup najtaniej

CE

Ogniwo słoneczne 18 V/40 mA

58,99 zł

kup najtaniej

Hamron

HAMRON PANEL SŁONECZNY 50 W

429,00 zł
Materiały promocyjne partnera

Jak wygląda kontrola pieców? Wyjaśniamy przebieg kontroli

Kontrola pieca w sezonie grzewczym może przebiegać różnie, jednak jej celem jest zawsze ustalenie, czy doszło do naruszenia przepisów. Kontrolerzy rozmawiają z zastanymi osobami, pytając o stosowany typ ogrzewania, spalany opał i inne powiązane kwestie. Mogą też zażądać przedstawienia dokumentów, np. związanych z zakupem opału lub potwierdzających, że z posesji są prawidłowo odbierane śmieci.

Osoby przeprowadzające kontrolę mogą też zejść do kotłowni i zajrzeć do pieca, żeby sprawdzić, czym palimy. Urzędnicy mają prawo robić zdjęcia, badań wnętrze pieca specjalnymi narzędziami, a także pobierać próbki popiołu (do badań na miejscu lub później w laboratorium). Kontrolerzy przyjrzą się także składowanemu opałowi.

Kontroler może również sprawdzić samo źródło ciepła. Urzędnik lub strażnik miejski obejrzy piec, sprawdzając, czy jest zgodny z normami i przepisami obowiązującymi w danym regionie (np. czy posiada tabliczkę znamionową). Na tym etapie właściciel może zostać zobowiązany do przedstawienia dokumentów dotyczących pieca i jego sprawności (np. raportu z badań). Po zakończeniu kontroli zostaje sporządzony protokół, który osoba kontrolowana otrzymuje do podpisu (urzędnik też musi się podpisać) i uzyskuje w jednym egzemplarzu.

Jakie prawa ma osoba kontrolowana? Czy można nie podpisać protokołu?

Osoba kontrolowana ma przede wszystkim prawo do uczestniczenia w kontroli. Nie wolno jednak przeszkadzać urzędnikom czy zatajać informacji. Nie może także żądać opuszczenia posesji, ponieważ kontrolerzy mają prawo na niej przebywać (choć warto pamiętać, że w przypadku prywatnych posesji – tylko w godzinach 6–22).

Po zakończeniu kontroli i spisaniu protokołu osoba skontrolowana może zgłaszać do niego zastrzeżenia i uwagi. Może też zdecydować, że nie podpisze protokołu (bo np. nie zgadza się z jego treścią). W takiej sytuacji, jak wyjaśnia art. 380 ust. 3 ustawy o ochronie środowiska:

W razie odmowy podpisania protokołu przez kierownika kontrolowanego podmiotu lub kontrolowaną osobę fizyczną kontrolujący umieszcza o tym wzmiankę w protokole, a odmawiający podpisu może, w terminie 7 dni, przedstawić swoje stanowisko na piśmie wójtowi, burmistrzowi lub prezydentowi miasta, staroście lub marszałkowi województwa.

Co grozi za złamanie przepisów dotyczących ogrzewania i ochrony środowiska?

To, z jaką karą w związku z kontrolą pieca musi się liczyć osoba łamiąca prawo, zależy od tego, kto przeprowadził kontrolę. Jeśli była to straż miejska, strażnik może:

  • pouczyć,
  • ukarać mandatem w wysokości od 20 do 500 zł,
  • skierować do sądu wniosek o nałożenie grzywny do 5000 zł.

Odmowa przyjęcia mandatu (do której zawsze mamy prawo) skutkuje skierowaniem sprawy do sądu.

Jeśli kontrolę przeprowadził urzędnik, to nie ma on prawa do wystawiania mandatów. Może on jednak skierować do sądu wniosek o karę grzywny (jw.) Zarówno strażnik miejski, jak i urzędnik mogą też wnioskować w sądzie o ukaranie osoby łamiącej prawo karą ograniczenia wolności do 1 miesiąca albo karą aresztu od 5 do 30 dni.

Dodaj firmę
Logo firmy Ministerstwo Klimatu i Środowiska
Warszawa, ul. Wawelska 52/54
Autopromocja

Dołącz do nas na Facebooku!

Publikujemy najciekawsze artykuły, wydarzenia i konkursy. Jesteśmy tam gdzie nasi czytelnicy!

Polub nas na Facebooku!

Kontakt z redakcją

Byłeś świadkiem ważnego zdarzenia? Widziałeś coś interesującego? Zrobiłeś ciekawe zdjęcie lub wideo?

Napisz do nas!

Wyższy podatek od nieruchomości od 2023 roku - video flesz

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Wróć na regiodom.pl RegioDom
Dodaj ogłoszenie