Biuro nieruchomości żąda ponad 463 tys. zł od emerytki. RPO: „To lichwiarskie odsetki i rażące naruszenie prawa”

Przemysław Zańko-Gulczyński
Przemysław Zańko-Gulczyński
Wobec emerytki sąd nakazał zapłatę odsetek umownych w wysokości 365 proc. w ujęciu rocznym.
Wobec emerytki sąd nakazał zapłatę odsetek umownych w wysokości 365 proc. w ujęciu rocznym. 123RF.com/ZDJĘCIE ILUSTRACYJNE
Pewne biuro nieruchomości domaga się od emerytki kwoty ponad 463 tys. zł, z czego większość stanowią „lichwiarskie odsetki” – alarmuje Rzecznik Praw Obywatelskich. Po stronie pośrednika stanął sąd, który nie dostrzegł niczego dziwnego w odsetkach wynoszących aż 1 proc. za każdy dzień zwłoki.

Spis treści

Biuro nieruchomości nalicza emerytce 365 proc. odsetek rocznie, sąd nie widzi problemu

Rzecznik Praw Obywatelskich Marcin Wiącek wniósł skargę nadzwyczajną w związku ze sprawą pewnego biura nieruchomości. W 2001 r. agencja świadczyła usługi pośrednictwa klientce, która chciała kupić dom. Do transakcji ostatecznie nie doszło, ale klientka i tak musiała zapłacić prowizję za usługę w wysokości 6000 zł – czego nie zrobiła. Biuro, zgodnie z zawartą umową, zaczęło jej więc naliczać odsetki za spóźnienie w wysokości aż 1 proc. od kwoty prowizji za każdy dzień zwłoki, czyli 365 proc. w ujęciu rocznym. Jak wskazuje RPO, tak absurdalnie wysokie odsetki – 60 zł dziennie – są „rażąco sprzeczne z zasadami współżycia społecznego”.

– Konstatacja ta znajduje potwierdzenie również w orzecznictwie Sądu Najwyższego, który za nadmiernie wygórowane (...) uznawał odsetki określone już na poziomie 0,3 proc. w stosunku dziennym (czyli 109,5 proc. w stosunku rocznym) oraz 0,5 proc. w stosunku dziennym (czyli 185 proc. w stosunku rocznym) – czytamy w komunikacie Biura RPO.

Ponieważ była klientka nie zapłaciła, biuro nieruchomości skierowało sprawę do sądu. Sąd nie dostrzegł problemu w żądanej wysokości odsetek i nakazał pozwanej ich płacenie, a do drzwi kobiety zapukał komornik. Obecnie pozwana – dziś emerytka – jest winna agencji nieruchomości ponad 463 tys. zł. Nie zgadza się z tym RPO, który zaskarżył wyrok sądu i żąda ponownego rozpatrzenia sprawy.

– Takie zobowiązanie jest w zasadzie niemożliwe do spłacenia przez pozwaną do końca życia – podkreśla RPO. – We wrześniu 2022 r. pozwana weszła w wiek emerytalny, a jej zarobki nie były wysokie. (...) Lichwiarskie odsetki zasądzone zaskarżonym wyrokiem w istocie doprowadziły pozwaną do „pętli” zadłużenia, co bezpośrednio odbiło się nie tylko na stanie majątkowym, ale także rodzinnym i zdrowotnym.

RPO: doszło do rażącego naruszenia prawa, w tym Konstytucji

Jak przyznaje RPO, w momencie, gdy klientka zawierała feralną umowę z biurem nieruchomości, polskie prawo nie określało maksymalnej dopuszczalnej wysokości odsetek za zwłokę. Nie zmienia to jednak faktu, że tak wysokie odsetki są ewidentnie sprzeczne z zasadami współżycia społecznego, gdyż grożą wpadnięciem w spiralę długów – co faktycznie nastąpiło.

– Kwota naliczonych odsetek sięga 450 tys. zł [plus opłata egzekucyjna – przyp. red.]. W ramach normalnej, rzetelnie prowadzonej działalności gospodarczej trudno sobie wyobrazić uzyskanie zysku tej wysokości przy zaangażowaniu kapitału w kwocie 6000 zł – podkreśla Rzecznik. – Jest to kwota rażąco nieadekwatna do wysokości roszczenia głównego pozwu (...).

Zdaniem RPO sąd popełnił szereg błędów. Przede wszystkim żądanie agencji, by pozwana płaciła odsetki umowne w wysokości 1 proc. dziennie, powinno było zaniepokoić sąd jako przynoszące „nadmierne i nieuprawnione zyski” pozywającemu. Nic takiego się jednak nie stało, a wyrok wydano zaocznie, pod nieobecność pozwanej, co wg RPO było niezgodne z prawem. W ocenie Rzecznika doszło też do naruszenia art. 2 Konstytucji RP, mówiącego o zasadach sprawiedliwości społecznej.

– Wyrok sankcjonujący żądanie rażąco wygórowanych odsetek (...) jest zaprzeczeniem zasady zaufania do państwa i stanowionego przez nie prawa – podsumowuje RPO. – Wyrok stanowi tytuł do egzekwowania lichwiarskich odsetek za pomocą środków przymusu [komornika – przyp. red.] sankcjonowanych przez państwo, tym samym pozbawiając pozwaną jakiegokolwiek bezpieczeństwa prawnego.

Dodaj firmę
Logo firmy Rzecznik Praw Obywatelskich
Warszawa, al. Solidarności 77
Autopromocja

Dołącz do nas na Facebooku!

Publikujemy najciekawsze artykuły, wydarzenia i konkursy. Jesteśmy tam gdzie nasi czytelnicy!

Polub nas na Facebooku!

Kontakt z redakcją

Byłeś świadkiem ważnego zdarzenia? Widziałeś coś interesującego? Zrobiłeś ciekawe zdjęcie lub wideo?

Napisz do nas!

Wyższy podatek od nieruchomości od 2023 roku - video flesz

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Wróć na regiodom.pl RegioDom
Dodaj ogłoszenie