Szkodniki roślin: wciorniastki. Nie są tak znane jak mszyce, ale robią podobne szkody. Jak rozpoznać wciorniastki i je zwalczać?

Katarzyna Józefowicz
Wciorniastki są niewielkie i smukłe, przypominają czarne przecinki. Nie zawsze łatwo je zauważyć, ale trzeba być czujnym, bo mogą poważnie uszkodzić rośliny.
Wciorniastki są niewielkie i smukłe, przypominają czarne przecinki. Nie zawsze łatwo je zauważyć, ale trzeba być czujnym, bo mogą poważnie uszkodzić rośliny. ViniSouza128/Getty Images
Wciorniastki to niewielkie szkodniki roślin, które mogą wyrządzić duże szkody. Atakują różne gatunki, zarówno te ozdobne ogrodowe, jak i domowe, ale także warzywa i owoce. Roślina, na której występują te pasożyty, często zamiera, bo nie dość, że wysysają jej soki, to również przenoszą choroby. Podpowiadamy, jak rozpoznać wciorniastki i jak je zwalczać. Radzimy też, na co zwrócić uwagę, by te szkodniki w ogólne nie atakowały naszych roślin.

Spis treści

Groźne szkodniki roślin, czyli wciorniastki. Jakie rośliny atakują?

Wciornastki to bardzo liczna grupa maleńkich owadów zasiedlających różne środowiska i mających różne zwyczaje żywieniowe. Niektóre odżywiają się grzybami, inne glonami, a jeszcze inne są drapieżnikami, ale zdecydowana większość z nich posiada kłująco-ssący aparat gębowy i gustuje w roślinach, dlatego w uprawach traktowane są jak uciążliwe szkodniki. W zależności od gatunku, mogą atakować różne rośliny, w tym m.in.:

  • ozdobne, np. mieczyki (np. wciornastek mieczykowiec),
  • użytkowe, jak np. papryka, pomidory, cebula, czosnek, groch i kapusta (np. wciornastek tytoniowiec i wciornastek grochowiec),
  • szklarniowe, np. papryka, ogórek, pomidor (np. wciornastek szklarniowiec, wciornastek cieplarek i wciornastek zachodni),
  • doniczkowe, uprawiane w mieszkaniach (np. wciornastek szklarniowiec, cieplarek, zachodni, amerykański i wiele innych).

Jak wciorniastki niszczą rośliny?

Żerując na liściach, pędach czy pąkach (rzadziej kwiatach), wciorniastki wysysają z roślin soki i powodują ich osłabienie, a także rozmaite deformacje. Mogą też, podobnie jak mszyce, przenosić liczne choroby wirusowe roślin (np. wirusa brązowej plamistości pomidora, wirusa nekrotycznej plamistości niecierpka oraz wiele innych).

Wciorniastki. Jak wyglądają te szkodniki roślin?

Wciornastki są maleńkie (dorastają do 1-2 mm długości) i mają smukłe, wydłużone, brązowe, czarne lub pomarańczowe ciała, dlatego trudno dostrzec je gołym okiem. O obecności szkodników mogą świadczyć pewne objawy, takie jak srebrzyste plamki i smugi na liściach oraz pędach, drobne czarne kropki w pobliżu smug (odchody owadów), zasychające i opadające pąki kwiatowe, przebarwienia, zmarszczenia i deformacje liści lub brązowienie nasady liści, jednak nie są to zmiany bardzo charakterystyczne i można je przypisać też innym szkodnikom, a nawet chorobom. Dlatego aby upewnić się, że mamy do czynienia właśnie z wciornastkiem, warto bardziej wnikliwie przyjrzeć się roślinie.

Zobacz, jakie choroby i szkodniki atakują róże. Przejdź do kolejnych zdjęć i opisów. Użyj strzałki lub przycisku NASTĘPNE.

Na liściach róż jest biały nalot albo plamy? Pojawiały się p...

Jak sprawdzić, czy na roślinie są te szkodniki?

Aby zobaczyć wciornastki, czasami wystarczy obejrzeć roślinę z bliska za pomocą mocnego szkła powiększającego. Jednak kiedy nadal nie jesteśmy pewni, że to właśnie wciornastek jest przyczyną problemów, możemy przeprowadzić dodatkowy test. Wystarczy położyć pod liściem białą kartkę i energicznie potrząsnąć rośliną. Kiedy na kartce pojawią się drobne, ruszające się „przecinki”, to możemy być pewni, że mamy do czynienia z wciornastkiem, a to pozwoli nam podjąć skuteczniejszą z nim walkę.

Jak zwalczać wciorniastki na różnych roślinach?

Kiedy szkodnik zaatakował rośliny użytkowe, do jego zwalczania w pierwszej kolejności warto wykorzystać preparaty ekologiczne, które nie będą szkodzić naszemu zdrowiu (np. Agrocover Spray 1L Naturalny Preparat Owadobójczy – Target, Limocide). Jeśli jednak takie działania nie wystarczą lub gdy szkodnik zaatakował rośliny ozdobne, warto sięgnąć po broń chemiczną, wybierając jeden z aktualnie polecanych na wciornastki preparatów ochrony roślin (obecnie jest to m.in.: Mospilan 20 SP, SpinTor 240 SC, Spruzit Spray Na Szkodniki AL., Karate Zeon 050 CS).

Jeżeli konieczny okaże się więcej niż jeden oprysk w sezonie, dobrze jest skorzystać z dwóch różnych preparatów, gdyż wiele gatunków wciornastka jest tolerancyjnych na działanie niektórych środków ochrony roślin. Z kolei wciornastki atakujące uprawy szklarniowe można spróbować zwalczać za pomocą metody biologicznej, czyli wykorzystując drapieżne organizmy wyspecjalizowane w żerowaniu na wciornastkach (np. dobroczynek wielożerny).

Zwalczanie wciorniastów – ważna profilaktyka!

Podobnie, jak w przypadku wielu innych chorób i szkodników, nie bez znaczenia jest profilaktyka. Wciornastki atakujące rośliny polowe, zarówno ozdobne jak i użytkowe, pod koniec sezonu schodzą na zimowanie do wierzchniej warstwy gleby i kryją się w pozostałych na rabacie resztkach pożniwnych oraz opadłych liściach. Dlatego jesienią należy bardzo starannie uprzątnąć wszystkie resztki roślinne pozostałe po zbiorach, co ograniczy możliwość przezimowania owadów. Ważne jest też, aby sadzonki do uprawy pozyskiwać ze sprawdzonego źródła, co daje większą gwarancję, że są one wolne od szkodników i chorób. W sezonie wegetacyjnym warto też systematycznie przeprowadzać lustrację roślin, dzięki czemu można wcześnie wykryć obecność szkodnika i podjąć z nim skuteczniejszą walkę.

Przydatne akcesoria do roślin i kwiatów

kup najtaniej

Ciech

Ciech Chwastox Extra 300 SL 1l

181,00 zł18,80 zł-90%

kup najtaniej

Bros

BROS Pułapka z płynem na muszki owocówki 15ml

29,99 zł12,29 zł-59%

kup najtaniej

Prosperplast

Prosperplast Kompostownik Compogreen Ikst 380L

427,99 zł180,00 zł-58%

kup najtaniej

Substral

Substral Trawa Sportowa Samo Zagęszczająca 1 Kg

76,73 zł43,00 zł-44%

kup najtaniej

Florovit

Florovit Aktywator Kompostu 4kg

61,89 zł34,99 zł-43%

kup najtaniej

Vaco

Vaco Płytka Owadobójcza

18,81 zł11,89 zł-37%

kup najtaniej

VidaXL

Vidaxl Kwietnik Z Kółkami 83X25X103 5 Cm Czarny Żelazny

289,70 zł188,01 zł-35%

kup najtaniej

Intesi Kwiat W Puszce Aloes

23,99 zł16,56 zł-31%

kup najtaniej

Bros

BROS 007 na owady biegające 500ml

19,00 zł14,19 zł-25%

kup najtaniej

Home Styling Collection

Home Styling Collection Kwietnik metalowy z miejscem na 4 doniczki ...

362,70 zł279,00 zł-23%

kup najtaniej

EKODARPOL

Ekodarpol Humus Active papka 20L

172,00 zł133,00 zł-23%

kup najtaniej

Syngenta

Syngenta Karate zeon 050 CS 250ML

41,99 zł33,07 zł-21%

kup najtaniej

Ciech

Agrosar 360 SL 5L Zamiennik Roundupu

270,15 zł228,96 zł-15%

kup najtaniej

VidaXL

Słupki ogrodzeniowe, 10 szt., 1 m, metalowe, zielo

148,35 zł125,64 zł-15%

kup najtaniej

Fruktovit Nawóz Do Roślin Iglastych 25 Kg

108,00 zł92,94 zł-14%

kup najtaniej

Patrol

Kompostownik 650L

229,99 zł199,00 zł-13%

kup najtaniej

Kora Ogrodowa Sosnowa 30 - 60mm 60L

16,00 zł15,00 zł-6%

kup najtaniej

Veritable

Veritable zestaw upominkowy - BBQ

169,99 zł159,99 zł-6%
Materiały promocyjne partnera
Dodaj firmę
Logo firmy Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Warszawa, ul. Wspólna 30
Autopromocja

Dołącz do nas na Facebooku!

Publikujemy najciekawsze artykuły, wydarzenia i konkursy. Jesteśmy tam gdzie nasi czytelnicy!

Polub nas na Facebooku!

Kontakt z redakcją

Byłeś świadkiem ważnego zdarzenia? Widziałeś coś interesującego? Zrobiłeś ciekawe zdjęcie lub wideo?

Napisz do nas!

Wyższy podatek od nieruchomości od 2023 roku - video flesz

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Wróć na regiodom.pl RegioDom
Dodaj ogłoszenie