Patchworki: sposób na ożywienie wnętrza

Kiedyś w czasach biedy i niedostatku chodziło o ponowne wykorzystanie maleńkich kawałków tkanin, np. ze starej sukienki, czy koszuli. Obecnie, technika ta stała się nie tylko sposobem na tanie okrycia, ale też prawdziwą dziedziną sztuki. 

Technika patchworkowa polega na tworzeniu obrazów lub wzorów geometrycznych poprzez zszywanie ze sobą fragmentów różnych materiałów. Gotowy patchwork to najczęściej połączenie regularnych form geometrycznych, trójkątów, kwadratów, pięcio-, sześciokątów czy prostokątów. Kawałki materiału zszyte ze sobą wg ustalonej kolejności, tworzą powierzchnię dekoracyjną.
Podstawowe pytanie brzmi, co można zrobić tą metodą? Odpowiedź: prawie wszystko! Dokładnie wszystko to, co można uszyć, wyhaftować lub przepikować:

• kołdry (narzuty, pledy, dziecięce kołderki),
• poduszki, poduchy, poduszeczki,
• torebki, worki i woreczki,
• chusty i szale,
• obrusy, serwetki,
• rękawice i podkładki kuchenne,
• dekoracje tekstylne (ozdoby stołowe, ścienne i choinkowe, poduszeczki na szpilki),
• ciepłe kurtki, płaszcze i wdzianka,
• inne akcesoria odzieżowe (spódnice, spodnie, bluzy),
• zabawki (kostki, piłki, miękkie kolorowe książeczki), maty i przytulanki dla małych dzieci.

Jak widać, technikę patchworkową można zastosować praktycznie do każdej rzeczy, która da się uszyć.

Patchwork czy quilt?

Często, błędnie, nazwy te używane są zamiennie. Jednak, jak twierdzą fachowcy, nie każdy patchwork jest quiltem i nie każdy quilt jest patchworkiem. Jak można je odróżnić?
Forma pozszywana z różnokolorowych tkanin jest patchworkiem, jeśli nie przepikujemy go z warstwą spodnią i warstwą wewnętrzną, stanowiącą wypełnienie (ocieplina). Kiedy na patchworku wykonamy pikowanie, stanie się on również quiltem. Z drugiej strony quiltem może być też forma uszyta z jednolitej, w jednym kawałku skrojonej wierzchniej warstwy, przepikowana z ociepliną i warstwą spodnią.

Patchworkowe akcesoria

Przed rozpoczęciem prac gromadzimy potrzebne materiały, czyli fragmenty tkanin (najlepiej nierozciągliwej surówki bawełnianej), piankę lub miękki materiał z poliestru do wypełnienia oraz jednolity duży kawałek materiału, który będzie warstwą spodnią.
Potrzebne będą jeszcze:

• nóż krążkowy (doskonały do cięcia drobnych elementów i łuków),
• mata podkładowa, liniał plastikowy (zestawy do kupienia w pasmanterii), szablony lub tektura,
• szpilki, agrafki,
• nici, centymetr krawiecki,
• nożyczki, ołówek,
• fliselina rozpuszczalna w wodzie ("znika" - rozpuszczając się po upraniu lub wypłukaniu powstałej tkaniny w wodzie),
• lamownik i taśma termoprzylepna,
• maszyna do szycia.

Jak zrobić narzutę patchworkową?

Bez względu na to czy planujemy wykonać dużą narzutę, poduszkę czy też jakiś drobiazg, szycie patchworku zaczynamy od projektu.
Projekt powinien określać wielkości i kolory elementów. Z tektury wycinamy szablony, z których będziemy wycinali fragmenty patchworku. Pamiętajmy, że szablony muszą być większe o 0,5 cm z każdej strony elementu. Dla elementu kwadratowego, który wg projektu ma wymiary 5x5 cm, wymiary szablonu to 6x6 cm. Szablony przykładamy do wybranych ścinków kolorowych materiałów i wycinamy materiał. Tak przygotowane kawałki materiałów, zszywamy 0,5 cm od brzegu.

Na kawałku materiału (warstwę spodnią), układamy wkład gąbkowy lub miękki materiał z poliestru i na wierzch wcześniej zszyte kawałki materiałów (nasz gotowy patchwork).
Jeśli narzuta patchwork ma mieć wielkość 200x170 cm to jednolity materiał powinien mieć wielkość 210x180 cm. Brzegi materiałów zawijamy dwukrotnie i zszywamy. Pikowanie możemy wykonać w miejscach łączenia ścinków lub wg dowolnego wzoru. Tu wszystko zależy od wyobraźni i ochoty wykonawcy.

Oczywiście próbując po raz pierwszy swoich sił w tej technice, najlepiej zacząć od mniejszej formy i na początek uszyć podkładkę lub poduszkę.
Chociaż patchwork to trudna i czasochłonna metoda tworzenia, efekt końcowy wart jest naszego trudu. Nie mówiąc już o własnej satysfakcji.