Ulga mieszkaniowa – kto może z niej skorzystać? Jest orzeczenie sądu korzystne dla podatników

Naczelny Sąd Administracyjny wydał orzeczenie, które oznacza dobre wieści dla osób chcących uniknąć płacenia podatku od sprzedaży nieruchomości.
  • ulga mieszkaniowa

    Zwolnienie z podatku od sprzedaży nieruchomości budzi wiele wątpliwości zarówno podatników, jak i sądów.

    123RF.com

Ulga mieszkaniowa to rozwiązanie dla osób, które sprzedają mieszkanie lub dom, ale nie chcą płacić podatku od sprzedaży nieruchomości. Zgodnie z przepisami z ulgi mogą skorzystać osoby, które dochód ze sprzedaży nieruchomości przeznaczyły na „własne cele mieszkaniowe". Pojawia się jednak wiele wątpliwości co do tego, jak to sformułowanie rozumieć. W ostatnim czasie pojawiło się istotne orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, które nieco tę kwestię rozjaśnia.

Podatek od sprzedaży nieruchomości – kto musi go płacić?

Przypomnijmy, że sprzedaż nieruchomości wiąże się w naszym kraju z koniecznością zapłacenia podatku dochodowego. Płacą go zarówno osoby nieprowadzące działalności gospodarczej, jak i przedsiębiorcy, choć na nieco innych zasadach. Nie ma przy tym znaczenia, czy przedmiotem sprzedaży jest działka, dom, mieszkanie czy spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu.

Każda osoba fizyczna (niebędąca przedsiębiorcą), która sprzeda swoją nieruchomość przed upływem 5 lat od jej nabycia, musi zapłacić 19-procentowy podatek. Podstawę opodatkowania stanowi przychód uzyskany ze sprzedaży pomniejszony o koszty, jakie poniósł sprzedający (m.in. koszty notarialne czy sądowe). Do zapłacenia jest zatem zwykle spora kwota.

Warto pamiętać, że osoba, która sprzedaje swoją nieruchomość w ciągu 5 lat od jej nabycia, ma jeszcze jeden obowiązek – musi złożyć deklarację PIT-39 w odpowiednim urzędzie skarbowym. Musi to zrobić do 30 kwietnia roku następującego po roku, w którym miała miejsce sprzedaż.

Ulga mieszkaniowa, czyli zwolnienie z podatku

Płacenia podatku od sprzedaży nieruchomości można uniknąć, korzystając z ulgi mieszkaniowej, czyli zwolnienia z podatku. Nie muszą go płacić osoby, które sprzedały nieruchomość przed upływem 5 lat od nabycia, ale uzyskany w ten sposób przychód w ciągu 3 lat od sprzedaży przeznaczyły na własne cele mieszkaniowe. Zasadniczo za cele te uznaje się m.in.:

  • zakup budynku lub lokalu mieszkalnego w całości albo w części (lub udziału w nich),
  • zakup gruntu lub prawa użytkowania wieczystego gruntu (lub udziału w nich),
  • zakup spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego albo prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej (lub udziału w nich),
  • zakup działki pod budowę budynku mieszkalnego (lub udziału w niej),
  • budowę, przebudowę, rozbudowę albo remont posiadanego lokalu czy budynku mieszkalnego,
  • rozbudowę, przebudowę albo adaptację na cele mieszkalne posiadanego budynku lub pomieszczenia niemieszkalnego.

Przeczytaj: Rzecznik praw obywatelskich chce zmian w podatku od sprzedaży nieruchomości

Mimo tej zawartej w ustawie o PIT listy w praktyce pojawia się wiele niejasności dotyczących tego, czy dany wydatek kwalifikuje się jako poniesiony na własne cele mieszkaniowe. Na część z nich odpowiedział sąd, wydając odpowiednie orzeczenia.

Kupiłeś nową nieruchomość, zanim sprzedałeś starą? Możesz skorzystać z ulgi

Sądy wielokrotnie przyglądały się kwestii tego, co można uznać za wydatki na własne cele mieszkaniowe, a co nie. Okazuje się np., że z ulgi podatkowej nie skorzysta osoba, która pieniądze ze sprzedaży nieruchomości przeznaczyła na zakup mieszkania dla swoich dzieci lub innych członków rodziny. Zaspokoiła bowiem w ten sposób nie własne, a cudze cele mieszkaniowe.

Duże wątpliwości budzi z kolei to, czy ulga podatkowa przysługuje komuś, kto w ramach wydatków na własne cele mieszkaniowe kupił kilka mieszkań – wyroki sądów są tu bardzo różne w zależności od konkretnego przypadku. Tak samo nie wiadomo, czy może skorzystać z ulgi ktoś, kto kupił mieszkanie, w którym zamierza tylko od czasu do czasu pomieszkiwać. Tu również sądy opiniowały różnie w zależności od sprawy.

W lutym 2020 r. pojawiła się z kolei korzystna dla podatników interpretacja przepisów. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że z ulgi mieszkaniowej mogą skorzystać osoby, które kupiły nowe mieszkanie, zanim jeszcze zdążyły do końca sprzedać stare. Chodzi np. o sytuację, gdy ktoś sprzedaje swoją nieruchomość i otrzymał już zaliczkę lub zadatek, ale jeszcze nie sfinalizował sprzedaży. Okazuje się, że można w tej sytuacji wydać zaliczkę lub zadatek na zakup nowej nieruchomości i nie trzeba przy tym płacić podatku.

Zobacz: Jak zapłacić podatek od nieruchomości w czasie epidemii?

Autor: Przemysław Zańko
0komentarzy