Ustawowe wakacje kredytowe. Jak zawiesić spłatę kredytu hipotecznego lub gotówkowego?

Ponad milion Polaków skorzystało z wakacji kredytowych oferowanych przez banki. Niewiele osób pamięta jednak, że spłatę rat można zawiesić jeszcze raz – z mocy ustawy.
  • ustawowe wakacje kredytowe

    Z ustawowych wakacji kredytowych może skorzystać każdy, kto stracił główne źródło utrzymania w czasie pandemii.

    123RF.com

Ustawowe wakacje kredytowe to opcja zawieszenia spłaty rat na 1–3 miesiące, wprowadzona w ramach tarczy antykryzysowej 4.0. Choć jest dostępna od czerwca 2020 r., wiele osób wciąż o tym rozwiązaniu nie słyszało albo myli je z wakacjami oferowanymi przez banki. Tymczasem z ustawowych wakacji kredytowych można skorzystać niezależnie od bankowych, a do tego pod pewnymi względami są one bardziej atrakcyjne.

Ustawowe wakacje kredytowe – czemu Polacy z nich nie korzystają?

Krótko po wybuchu pandemii koronawirusa SARS-CoV-2 banki w Polsce wprowadziły tzw. bankowe wakacje kredytowe. Pozwalały one zawiesić spłatę rat (z odsetkami lub bez) na okres kilku miesięcy. Jak podało Biuro Informacji Kredytowej, do końca października 2020 r. z tej możliwości skorzystało wielu Polaków, wstrzymując spłatę 1,02 mln zobowiązań.

Kilka miesięcy później, a dokładniej 24 czerwca 2020 r., weszły w życie przepisy tarczy antykryzysowej 4.0, które wprowadziły tzw. ustawowe wakacje kredytowe. Ponieważ to rozwiązanie pojawiło się z opóźnieniem, zainteresowanie było znikome – większość osób obawiających się o swoje finanse skorzystała już z wakacji bankowych. Również letnie poluzowanie obostrzeń związanych z pandemią sprawiło, że mniej baliśmy się o domowy budżet. W rezultacie do końca listopada 2020 r. z mocy ustawy zawieszono tylko 8,3 tys. kredytów.

Przeczytaj: Wyłudzenie kredytu grozi każdemu. Jak się przed nim bronić?

Ustawowe wakacje kredytowe wciąż są jednak dostępne, a do korzystania z nich zachęca m.in. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów.

– O to rozwiązanie jako Urząd walczyliśmy, w drugiej fali pandemii może się okazać pomocne dla tych konsumentów, którzy dotychczas z niego nie korzystali. To ważne narzędzie wsparcia dla Polaków, które w przeciwieństwie do tzw. bankowych wakacji kredytowych jest rozwiązaniem darmowym – mówi Tomasz Chróstny, Prezes UOKiK.

Wakacje kredytowe z mocy ustawy – kto może skorzystać i jakie są zasady?

Z ustawowych wakacji kredytowych może skorzystać każdy, kto po 13 marca 2020 r. stracił pracę lub inne główne źródło dochodu. Są one dostępne niezależnie od tego, czy skorzystało się już z bankowych wakacji kredytowych. Można nawet złożyć wniosek o wakacje ustawowe w trakcie trwania wakacji bankowych – bankowe zostaną wówczas przerwane i rozpocznie się zawieszenie spłaty rat na ustawowych zasadach. Są one następujące:

  • wakacje mogą trwać 1, 2 lub 3 miesiące – decyduje wnioskodawca;
  • w czasie trwania ustawowych wakacji kredytowych zawieszona jest spłata rat, a do tego nie są naliczane żadne opłaty ani odsetki;
  • jeśli z zawieszonym kredytem powiązane jest ubezpieczenie, składki ubezpieczenia nadal trzeba opłacać;
  • można zawiesić jeden kredyt hipoteczny, jeden kredyt konsumencki (lub pożyczkę) oraz jeden kredyt innego typu w rozumieniu art. 69 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. – Prawo bankowe;
  • nie można zawiesić spłaty dwóch kredytów tego samego typu (np. hipotecznych kredytów w złotówkach);
  • okres kredytowania ulega przedłużeniu o czas trwania wakacji kredytowych i o tyle samo przesuwają się wszystkie inne terminy związane z kredytem;
  • jeśli wnioskodawca spełnia wymogi uprawniające do ustawowych wakacji kredytowych, bank nie ma prawa wakacji odmówić.

Co ważne, w ramach wakacji można zawieszać jedynie kredyty, których umowy zawarto przed 13 marca 2020 r. Dodatkowo termin zakończenia okresu kredytowania musi przypadać co najmniej 6 miesięcy po tej dacie.

Zobacz: Dodatek mieszkaniowy oraz dopłaty do czynszu. Jak skorzystać?

Jak widać, wakacje ustawowe mają sporą przewagę nad bankowymi, jeśli chodzi o opłaty i odsetki – w przypadku wakacji bankowych często są one nadal naliczane. To, że kredytobiorca „na wakacjach" nadal musi opłacać ubezpieczenie, jest celowe – UOKiK wyjaśnia, że chodzi o to, by klient był chroniony nawet w okresie zawieszenia spłaty rat.

Ustawowe wakacje kredytowe – jak skorzystać? Procedura krok po kroku

O ustawowe wakacje kredytowe wnioskuje się w dowolnej instytucji finansowej, ale najlepiej zrobić to swoim banku. Przypomnijmy, że bank nie ma prawa odmówić, jeśli klient spełnia warunki; nie może też proponować w zamian wakacji bankowych ani domagać się spełnienia żadnych dodatkowych warunków, np. podpisania jakiegoś oświadczenia. Jeśli bank złamie którąś z tych zasad, należy skontaktować się z UOKiK.

Procedura skorzystania z ustawowych wakacji kredytowych wygląda następująco:

  1. Złóż odpowiedni wniosek w banku, w którym spłacasz zobowiązanie, które planujesz zawiesić (pobierz wzór wniosku). We wniosku deklarujesz, że po 13 marca 2020 r. straciłeś pracę lub inne główne źródło utrzymania. Deklarację tę składasz pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń.
  2. Bank w ciągu 14 dni informuje, że otrzymał wniosek oraz zawiesił spłatę zobowiązania od chwili otrzymania wniosku.
  3. Bank informuje też o wysokości składki ubezpieczeniowej, jaka będzie płacona przez okres wakacji kredytowych (jeśli dotyczy).
  4. Okres spłaty oraz inne terminy zawarte w umowie kredytowej zostają automatycznie przedłużone o czas trwania wakacji.

Na tym formalności się kończą. Należy raz jeszcze podkreślić, że bank nie może stawiać klientowi żadnych dodatkowych żądań w związku ze skorzystaniem z ustawowych wakacji kredytowych. Niestety, takie przypadki wcześniej się zdarzały w przypadku wakacji bankowych: banki m.in. domagały się, by klient potwierdził aktualną wysokość zadłużenia albo podpisał oświadczenie, w którym de facto pozwala bankowi nie udzielać sobie ważnych informacji związanych z kredytem. Praktykom tym w większości położyła jednak kres interwencja UOKiK.

Sprawdź: Rozważasz bankowe wakacje kredytowe? Uważaj, może stracić więcej niż zyskasz

Autor: Przemysław Zańko
0komentarzy